दीप्ती नवल (जन्म ३ फेब्रुवारी १९५२) ही भारतीय वंशाची अमेरिकन अभिनेत्री, दिग्दर्शक आणि लेखिका आहे, जी प्रामुख्याने हिंदी चित्रपटसृष्टीत सक्रिय आहे. [१]

भारतातील महिलांच्या बदलत्या भूमिकांवर भर देणाऱ्या तिच्या संवेदनशील आणि 'जीवनाच्या जवळ असलेल्या' पात्रांसाठी समीक्षकांची प्रशंसा मिळवून, कला सिनेमाच्या क्षेत्रात तिचे मोठे योगदान आहे.

प्रारंभिक जीवनसंपादन करा

नवल चा जन्म ३ फेब्रुवारी १९५१ साली पंजाब मधील अमृतसर येथे झाला होता. पण जेव्हा तिच्या वडिलांना सिटी युनिव्हर्सिटी ऑफ न्यू यॉर्कमध्ये शिकवण्याची नोकरी मिळाली तेव्हा ती न्यू यॉर्क येथे गेली. तिने हंटर कॉलेजमध्ये फाइन आर्ट्सचे शिक्षण घेतले.[२]

नवलने १९७८ मध्ये श्याम बेनेगल यांच्या जुनून या चित्रपटातून पदार्पण केले. दोन वर्षांनंतर, तिने एक बार फिरमध्ये मुख्य भूमिका साकारली.[२] स्मिता पाटील आणि शबाना आझमी यांच्यासोबत, ती १९८० च्या समांतर सिनेमात अभिनेत्री बनली, कमला (१९८४) किंवा अंकही (१९८५) सारख्या चित्रपटांमध्ये भूमिका साकारल्या.[३]

 
Farooq Sheikh, Deepti Naval and Rakesh Bedi at the special screening of Chashme Buddoor (2013)

२०१९ मध्ये, नेव्हल झोया अख्तर दिग्दर्शित अमेझॉन प्राइम वरील वेब सिरीज मेड इन हेवनच्या एका भागामध्ये दिसला.

Naval made her directorial debut with Do Paise Ki Dhoop, Chaar Aane Ki Baarish starring Manisha Koirala and Rajit Kapoor. The film won the Best Screenplay Award at the 2009 New York Indian Film Festival[४] which released on Netflix in 2019.[५] She also wrote and directed Thoda Sa Aasmaan, a TV serial centred around strong female characters, and produced a travel show, The Path Less Travelled.[२]

वैयक्तिक जीवनसंपादन करा

नवलचे लग्न चित्रपट निर्माते प्रकाश झा यांच्याशी झाले होते आणि दोघांना दिशा झा ही दत्तक मुलगी आहे.[६] नवल नंतर पंडित जसराज यांचे पुतणे दिवंगत विनोद पंडित यांच्याशी नातेसंबंधात होते.[७] As of 2010, ती अमेरिकन नागरिक आहे.[८]

पुरस्कारसंपादन करा

  • 1988, बंगाल फिल्म जर्नालिस्ट असोसिएशन पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्री, मिर्च मसाला [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2017)">उद्धरण आवश्यक</span> ]
  • 2003, कराची फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्रीचा पुरस्कार [९]
  • 2012, इमॅजिन इंडिया फिल्म फेस्टिव्हल (स्पेन) मध्ये सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा पुरस्कार [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (October 2017)">उद्धरण आवश्यक</span> ]
  • 2013, न्यू यॉर्क इंडियन फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा पुरस्कार [१०]

फिल्मोग्राफीसंपादन करा

चित्रपटसंपादन करा

Year Title Role Notes
1978 Junoon Rashid's wife
1979 Jallian Wala Bagh
1980 Hum Paanch Lajiya
1980 Ek Baar Phir Kalpana Kumar
1981 Chashme Buddoor Neha Rajan
1981 Chirutha
1982 Angoor Tanu
1982 Saath Saath Geetanjali Gupta 'Geeta'
1982 Shriman Shrimati Veena
1983 Rang Birangi Anita Sood
1983 Ek Baar Chale Aao Gulab D. Dayal
1983 Katha Sandhya Sabnis
1983 Kissi Se Na Kehna Dr. Ramola Sharma
1984 Mohan Joshi Hazir Ho!
1984 Kanoon Kya Karega Mrs. Anju Gautam Mehra
1984 Kamla Kamla
1984 Hip Hip Hurray
1984 Yeh Ishq Nahin Aasaan Sahira H. Khan/Sahira S. Salim
1984 Wanted: Dead or Alive Angela
1984 Andhi Gali
1985 Damul
1985 Faasle Sheetal
1985 Telephone
1985 Holi Professor Sehgal
1985 Ankahee Indu Agnihotri
1985 Aurat Pair Ki Juti Nahin Hai
1986 Aashiana
1986 Begaana Asha Mathur/Asha V. Kumar
1986 Nasihat
1987 Meraa Suhaag Special appearance
1987 Mirch Masala Saraswati, Mukhiya's wife
1988 Abhishapt
1988 Shoorveer Nanda (Shankar's Wife)
1988 Main Zinda Hoon Bina Tiwari
1989 Didi Didi Directed by Tapan Sinha
1989 Marhi Da Deeva Bhan Kaur/Bhani Punjabi film
1989 Jism Ka Rishta
1990 Ghar Ho To Aisa Sharda V. Kumar
1991 Mane Geeta Kannada film
1991 Ek Ghar
1991 Saudagar Aarti
1992 Current Sita
1992 Yalgaar Sunita (Deepak's wife)
1994 Bollywood
1994 Mr. Azaad Rajlaxmi
1995 Dushmani: A Violent Love Story Rama Oberoi
1995 Jai Vikraanta Harnam's Wife
1995 Guddu Kavita Bahadur
1996 Sautela Bhai Saraswati
1998 Aie Sangharsha
1999 Kabhi Pass Kabhi Fail
2000 Bawandar Shobha Devi
2002 Leela Chaitali Winner – Best Supporting Actress Award at the 2003 Karachi Film Festival[९]
2002 Shakti - The Power Shekhar's mother
2003 Freaky Chakra Ms. Thomas
2004 Anahat Mahattarika Marathi film
2006 Yatra Smita D. Joglekar/Sharda
2008 Firaaq Arati
2011 Tell Me O Kkhuda Mrs. R. Kapoor
2010 Memories in March Arati S. Mishra Winner – Best Actress Award at the 2012 ImagineIndia Film Festival (Spain)[११]
2011 Trapped in Tradition: Rivaaz Paro
2011 Zindagi Na Milegi Dobara Rahila Qureshi
2011 Bhindi Baazaar Inc. Bano
2013 Mahabharat Kunti voice role
2013 B.A. Pass Mrs. Suhasini Special appearance[१२]
2013 Aurangzeb Mrs. Ravikant Phogat
2013 Inkaar Mrs. Kamdhar Nominated – Apsara Award for Best Actress in a Supporting Role
2013 Listen... Amaya Leela Winner – Best Actress Award at the 2013 New York Indian Film Festival[१०]
2014 Yaariyan Girls hostel warden [१३]
2014 Bang Bang! Jai and Viren's mother (Shikka Nanda
2015 NH10 Ammaji
2015 Heartless Mother of the protagonist
2015 Tevar Pintoo's mother
2016 Lion Saroj Sood [१४]

दूरदर्शनसंपादन करा

वर्ष दाखवा भूमिका नोट्स
1985 आपली जहाँ शांती ए सहानी दूरदर्शन चित्रपट
1991-1992 काहकाशन
1992 सौदा
1994 तनाव सौ मलिक
2003-2004 मुकम्मल सुमिषा
2011 मुक्ती बंधन परिमिता
2016 मेरी आवाज ही पेहचान है कल्याणी गायकवाड
2017 The Boy with the Topknot सथनामची आई दूरदर्शन चित्रपट
2019 स्वर्गात केले गायत्री माथूर पाहुणे
2020 पवन आणि पूजा पूजा कालरा
फौजदारी न्याय: बंद दाराच्या मागे विजया 'विज्जी' चंद्रा

संदर्भसंपादन करा

  1. ^ "Exclusive! Deepti Naval: Character actors are now the big stars - Times of India". The Times of India (इंग्रजी भाषेत). 2021-11-24 रोजी पाहिले.
  2. ^ a b c "Not just a pretty face". Telegraph India. 12 December 2004. 23 July 2021 रोजी पाहिले."Not just a pretty face". Telegraph India. 12 December 2004. Retrieved 23 July 2021.
  3. ^ "The art of being Deepti Naval". 8 February 2001. Archived from the original on 4 March 2016. 24 October 2015 रोजी पाहिले.
  4. ^ "Awards". Archived from the original on 17 July 2014. 21 October 2015 रोजी पाहिले. Two Paise for Sunshine, Four Annas for Rain by Deepti Naval
  5. ^ "Words of Love". 16 May 2015. Archived from the original on 4 March 2016. 21 October 2015 रोजी पाहिले.
  6. ^ "Lesser known facts about Deepti Naval". The Times of India. Archived from the original on 2 May 2015. 21 October 2015 रोजी पाहिले.
  7. ^ "Movies: 'I was keen to come back'". rediff.com. 24 August 2002. Archived from the original on 15 August 2017. 21 October 2015 रोजी पाहिले.
  8. ^ Hafeez, Mateen (30 August 2010). "Working in Bollywood for years, but shy of citizenship?". The Times of India. 2019-04-03 रोजी पाहिले.
  9. ^ a b "Letter From Pakistan- December 2003 – January 2004". January 2004. Archived from the original on 28 September 2018. 21 October 2015 रोजी पाहिले. चुका उधृत करा: अवैध <ref> tag; नाव "awkarachi" वेगवेगळ्या मजकूराशी अनेकदा जोडलेले आहे
  10. ^ a b "Winners". Archived from the original on 1 March 2015. 21 October 2015 रोजी पाहिले. चुका उधृत करा: अवैध <ref> tag; नाव "awnewyork" वेगवेगळ्या मजकूराशी अनेकदा जोडलेले आहे
  11. ^ "ImagineIndia 2012 Awards". Archived from the original on 3 February 2016. 21 October 2015 रोजी पाहिले.
  12. ^ "Deepti Naval makes friendly appearance in 'BA Pass'". 18 June 2013. Archived from the original on 4 March 2016. 21 October 2015 रोजी पाहिले.
  13. ^ "Yaariyan movie review". Archived from the original on 17 January 2016. 18 January 2014 रोजी पाहिले.
  14. ^ "Exclusive: Dev Patel, Priyanka Bose and Deepti Naval Talk 'Lion' At NY Premiere - The Knockturnal". The Knockturnal (इंग्रजी भाषेत). 2016-11-21. Archived from the original on 7 January 2018. 2018-01-07 रोजी पाहिले.