दारूपासून व्यसनमुक्तीसंपादन करा

दारू हे एक व्यसन आहे. वारंवार दारू पिण्याची इच्छा हा मानसिक आजार आहे.   दारूमुळे अनेकांची घरे उध्वस्त होतात. घरातील मुलांवर व्यवस्थित संस्कार होत नाहीत. स्रियांवर अत्याचार होतात. त्यामुळे त्यांचे जीवन असुरक्षित रहाते. व्यसनी व्यक्तीच्या जीवनावर खालील प्रकारचे दुष्परिणाम होऊ शकतात.

  1. मानसिक : सतत चिडचीड होणे, आपल्यावर अन्याय होतो आहे असे वाटणे, काम, क्रोध, लोभ, मद, मोह, मत्सर ह्या विकारांचे प्रमाण वाढणे. एकलकोंडेपणा, अनामिक भीती, वैफल्यग्रस्तता, संशय, आपल्याला कोणी समजून घेत नाही असे वाटणे, दैनंदिन व्यवहारांत नकारात्मकता, आपण अपयशी असल्याचा गंड, आपण कुणीतरी विशेष आहोत असे समजणे,  स्वतःच्या अति प्रेमात असणे व जगाला तुच्छ समजणे ही व यासारखी अनेक कारणे त्या व्यक्तीला दारूशी बांधून ठेवतात.  
  1. शारीरिक : सर्व इंद्रियांची क्षमता कमी होणे, रक्तवाहिन्या कमकुवत होणे, स्नायू, सांध्यांची कार्यक्षमता कमी होत जाणे, लैगिक क्षमता नष्ट होणे किवा नपुंसकता निर्माण होणे, शुक्राणूंचा नाश, मज्जासंस्थेशी संबधित कार्यात बिघाड, पचनशक्ती क्षीण होणे, यकृत आणि किडनी खराब होणे, मधुमेह, रक्तदाब इत्यादी विकार होणे .
  1. आर्थिक : व्यसनावर जास्तीतजास्त पैसे उडवणे, नोकरी/व्यवसाय यांकडे दुर्लक्ष, कार्यक्षमता कमी झाल्याने आळशीपणा वाढणे, घरातील आर्थिक गरजांकडे दुर्लक्ष, उधार्‍या करणे किवा कर्जे काढणे, नोकरी/व्यवसाय बंद पडणे, वगैरे.

व्यसनमुक्तीचे काम करणार्‍या अनेक संस्था महाराष्ट्रात आहेत. त्यांपैकी काही या :-

  • अल्कोहोलिक्स ॲनॉनिमस
  • आनंदवन व्यसनमुक्ती केंद्र, चंदननगर, पुणे १४
  • EnergySense Holistics and Well-being, नागपूर
  • कागल एज्युकेशन सोसायटी, कोल्हापूर
  • जागृती व्यसनमुक्ती केंद्र, नागपूर
  • जीवन ज्योत क्लिनिक व व्यसनमुक्ती केंद्र महागाव (गडहिंग्लज)
  • जीवनज्योती व्यसनमुक्ती आणि पुनर्वसन केंद्र, नागपूर
  • जीवनदर्शन थेरपी सेंटर, नागपूर
  • जीवन रेखा व्यसनमुक्ती केंद्र, लातूर
  • नवचैतन्य व्यसनमुक्ती आणि पुनर्वसन केंद्र, पाचगाव (कोल्हापूर)
  • नवजीवन इंटिग्रेटेड पुनर्वसन केंद्र, नागपूर
  • प्रेरणा व्यसनमुक्ती आणि पुनर्वसन केंद्र, नागपूर
  • ट्रुकरे ट्रस्ट, पुणे
  • मनविकास व्यसनमुक्ती केंद्र, पुणे
  • मुक्तांगण व्यसनमुक्ती केंद्र,येरवडा,पुणे
  • मैत्री व्यसनमुक्ती आणि पुनर्वसन केंद्र, नागपूर
  • व्यसनमुक्ती केंद्र धनकवडी, पुणे
  • ट्रुकर ट्रस्ट, मुंबई
  • व्यसनमुक्ती दारूबंदी केंद्र, चिंचवड
  • शेषराव म. बहुउद्देशीय व्यसनमुक्ती केंद्र, मुंडगाव
  • सत्यनारायण नुवाल गुरुकुल व्यसनमुक्ती केंद्र, नागपूर
  • सद्‌भावना जागृती केंद्र, नागपूर
  • लाइफलाइन व्यसनमुक्ती आणि पुनर्वसन केंद्र, पुणे

व्यसनमुक्ती या विषयावर काही पुस्तकेही आहेत.

पुस्तकेसंपादन करा

  • बिनपैशाने व्यसनमुक्ती (लेखक - एस.एस. सूर्यवंशी; मुक्तांगण प्रकाशन)
  • मुक्तांगणचे दिवस (लेखक डॉ . अनिल अवचट)

हे सुद्धा पहासंपादन करा